Mijn trippelleven... leven met 3 culturen

Mijn tripelleven

Mijn moeder is geboren in Bosnië, mijn vader in Suriname, en ik? Ik ben in Nederland geboren en opgegroeid. Leven tussen drie verschillende culturen is leuk! Maar ook erg lastig. Je moet je constant aanpassen aan de gewoontes en gebruiken van een ander land. In dit stuk neem ik jullie graag mee op een culturele reis. Wat is nu het verschil tussen de Nederlandse, Bosnische en Surinaamse cultuur?

@weareweeat

Aan tafel! Van kinds af aan heb ik geleerd dat er niet gepraat werd tijdens het eten. Want vroeger (toen alles beter was), had je geen tijd om te praten. In Bosnië at iedereen uit één pan. Als je praatte, at de rest het eten op. Dan bleef er niets meer voor jou over, dus ging je hongerig naar bed. Omdat dit zo vaak tegen mij werd verteld, hoe irrelevant het wel niet is tegenwoordig, was ik ook altijd erg stil op verjaardagen, waarna er vaak gevraagd werd, waarom ik zo stil was. Dit kwam van thuis uit. Tegenwoordig, wordt er wat meer tijdens het eten gepraat. Maar af en toe komt toch het bekende verhaal naar boven. Ook hoor ik vaak, “Je eet toch geen spijkers?”. Oftewel “Je eet te langzaam”. Bij mij thuis moet alles snel. Of het nu een boterham is of een kop hete thee. Het moet binnen een bepaalde tijd op. Hierdoor heb ik in één maand tijd mijn tong vier keer verbrand. Maar eet ook niet te snel, want dan wordt er gevraagd welke trein je moet halen.

Bij mij thuis moet je er vooral voor zorgen dat je je eigen eten opschept. Ook moet je goed “Nee” kunnen zeggen. Anders lijdt je al snel aan overgewicht. Als oma opschept, heb je namelijk genoeg eten voor een week. Als ze vindt dat je te weinig eet, schept ze extra op. Zeg dan minstens drie keer dat je niet meer hoeft en misschien schept ze er niets meer bij. Misschien. En het moet allemaal op. Eten weggooien is namelijk zonde van de tijd en het geld dat oma in het eten heeft gestopt. Je mag vooral geen rijst weggooien.

Om rijst te produceren, staan mannen en vrouwen hele dagen in de natte rijstvelden om het rijst te oogsten. Het is warm buiten en je staat heel de dag in het water. En dit voor heel weinig geld. Dit voor jou bordje rijst met kip en groenten! Dus gooi het niet weg. Niet eens een korrel!

De Surinaamse kant van de familie zie ik meestal op verjaardagen. Als ik hier iets niet op krijg, mag ik het aan mijn vader geven. Anders mag je het mee naar huis nemen. En dat doe ik ook graag! Er worden op ​verjaardagen pannen met eten gemaakt en er blijft altijd wat over. Dit is natuurlijk zonde van alle bami, nasi, roti en saoto!

Drie kussen -- oh, toch niet Een kus? Twee kussen? Of toch drie? Ik weet het niet meer. In Nederland geeft men drie kussen, dat weet iedereen. En normaal gesproken is dit bij de Surinaamse kant van de familie ook zo. Maar sommige nichtjes geven je maar een kus. Dit zorgt voor gênante situaties. Jij wilt drie kussen geven, en zij maar eentje. In Bosnië geef je maar twee kussen, en als je toch een derde wilt geven, worden het er vier. Het brengt namelijk ongeluk om iemand een oneven aantal kussen te geven.

Er is er een jarig!

Ik ben maar naar één echt oer-Hollandse verjaardag geweest, niet zo lang geleden. Kinderfeestjes niet meegerekend, want dat is een heel ander type feest. Mijn familieleden zeiden al dat het heel anders is dan thuis, en ik heb altijd gedacht dat ze een grapje maakten. Of overdreven. In de uitnodiging stond vermeld dat ik moest melden of ik in de middag, of in de avond zou komen, in verband met gebrek aan stoelen. Ik zou in de middag komen, maar ik wilde wel heel de dag blijven. Voor mij is het namelijk een uur reizen en om dan maar twee uur te blijven is mij de moeite niet waard. En ik houd altijd wel van een feestje!

Dat hadden blijkbaar meerdere gasten gedacht en daar waren de jarige en haar familie niet op voorbereid. Een kaasje hier, een toastje daar. Maar tegen zes uur begon men wel een beetje trek te krijgen. Je mocht wel wat van hun macaroni mee-eten. Eén pan en tien gasten, de ouders van de jarige niet meegerekend. Ikzelf nam een klein beetje, want ik voelde me een beetje schuldig dat we met z’n allen het eten van de familie opaten. Er was muziek in alle soorten en maten, een beetje afgestemd op de gasten en de jarige zelf. Er werd gekletst, maar niet gedanst. Gebrek aan stoelen… Dat was voor mij al een vreemd concept. Bij mijn Surinaamse familie wordt er als nodig is, stoelen bij vrienden gehaald die aan de andere kant van de stad wonen. Bij mij thuis hebben wij genoeg zitplaatsen voor 20 man. Als zelfs dat niet genoeg is, zit de jarige wel op de grond, want de gast is koning. Als het alleen een verjaardag met familie is, wordt er uitgebreid gedineerd. Meestal genoeg keuzemogelijkheden. Als ik mijn verjaardag vier met vrienden, staat meestal barbecue of patat op het menu. Soms een combinatie van beiden. Ook hier is er muziek en dat wordt aangepast aan de wensen van de gasten, maar weer wordt er niet gedanst.

Voor het dansen moet je echt naar de Surinaamse kant van de familie! Want daar wordt gegeten, gekletst en vooral gedanst. De muziek, vooral hiphop, bobbeling of Surinaamse muziek, staat keihard en je wordt op de dansvloer getrokken. Of je nu wilt of niet. Ikzelf doe meestal maar één of twee nummers mee, anders krijg ik een minderwaardigheidscomplex. Zelfs mijn nichtje van drie jaar oud kan beter dansen dan ik!

@weareweeat

Als de zon schijnt...

Het grootste stereotype die men kent over Bosniërs, is dat zodra de zon maar een beetje schijnt, de barbecue aan gaat. In mijn geval is dit zeker waar! Al ligt er een pak sneeuw; jassen aan en naar buiten! Soms hoeft de zon niet eens te schijnen. Zo hebben we een keer gebarbecued, terwijl het regende. Wij hadden altijd een hele grote boom in de tuin, waar we met zijn alle onder zaten. Maar toen het begon te onweren, verhuisden wij met onze borden naar binnen. Maar de barbecue bleef aan.

In de zomervakanties eten wij bijna elke dag vlees van de grill. Maar wat had je dan verwacht? Met bijna elke dag 40+ graden in Bosnië, kan je niet koken. Dan wordt het huis hartstikke warm en kan je ‘s avonds niet slapen. We eten zo veel vlees, dat we de rest van het jaar vegetarisch kunnen zijn.

Zwarte katten die spiegels breken

Een spiegel breken, onder een ladder lopen, een zwarte kat die langsloopt. Allemaal bijgeloven die Nederlanders hebben. Zover ik weet, hebben wij ze in Bosnië ook. Maar wist je dat je niet mag fluiten als de zon onder is? Zo roep je namelijk duiveltjes op!

Ook mag je de vloer niet mag stofzuigen of dweilen, als er iemand op reis is? De reiziger kan dan een ongeluk krijgen! Wees niet getreurd. Om dit ongedaan te maken, moet je op het vuil dat je net hebt gestofzuigd spugen. Als iemand een examen heeft, gooi dan een glas water achter hen aan als diegene weggaat. Zo gaat het examen zo soepel als water!

Wat ik het aller lekkerst vind (en wat juist niet)!

Andijviestamppot met spekjes en een lekkere rookworst met jus! Oer-Hollands en super lekker! Een broodje haring vind ik ook erg lekker, maar daar heb ik niet altijd zin in. Een stamppotje kan er altijd in. Thuis is dit wel zonder spekjes, want oma eet geen varkensvlees. Waar ik nou geen fan van ben, is hutspot. Ik heb het één keer op, en wat mij betreft was dat ook de laatste keer!